İngiltere’de Sosyal Konut Sisteminde Büyük Değişim
İngiltere hükümeti, sosyal konut sisteminde uzun süredir tartışılan iki önemli konuda kapsamlı değişiklik hazırlığında. Lordlar Kamarası’nda görüşülmeye başlanacak yeni yasa tasarısı ile hem aile içi şiddet mağdurlarına daha güçlü koruma sağlanması hem de “Right to Buy” yani sosyal konutu satın alma hakkının yeniden düzenlenmesi hedefleniyor.
Tasarı, özellikle sosyal konutlarda yaşayan aile içi şiddet mağdurlarının yıllardır karşı karşıya kaldığı hukuki boşlukları kapatmayı amaçlıyor.
Aile İçi Şiddet Uygulayanlar Evden Çıkarılabilecek
Yeni düzenlemeye göre sosyal konut sağlayıcıları ve mahkemeler, mağdurun evi terk etmesini beklemeden şiddet uygulayan kişiyi doğrudan konuttan tahliye edebilecek.
Mevcut sistemde sosyal konutlarda yaşayan mağdurlar çoğu zaman evden ayrılmak zorunda kalıyor, saldırgan ise evde kalmaya devam edebiliyordu. Özellikle ortak kira sözleşmelerinde mağdurun tek seçeneği kira sözleşmesini tamamen sona erdirmek olduğu için birçok kişi evsiz kalma riskiyle karşı karşıya kalıyordu.
Yeni yasa yürürlüğe girerse mahkemeler kira sözleşmesini mağdurun tek adına devredebilecek. Ayrıca gerekli durumlarda sosyal konut sağlayıcılarının alternatif konaklama sunması da zorunlu hale gelebilecek.
Hükümet: “15 Bin Aile Etkilendi”
Birleşik Krallık Konut, Topluluklar ve Yerel Yönetimler Bakanlığı verilerine göre yalnızca geçen yıl yaklaşık 15 bin aile, aile içi şiddet nedeniyle yeni sosyal konut bulmak zorunda kaldı.
Hükümet, mevcut sistemin mağdurları korumakta yetersiz kaldığını savunurken, yeni yasa tasarısının özellikle kadınlar ve çocuklar açısından daha güvenli bir yapı oluşturacağını belirtti.
Ev içi şiddet mağdurlarını destekleyen kuruluşlar da düzenlemeyi memnuniyetle karşıladı. Domestic Abuse Housing Alliance, tasarıyı “uzun süredir beklenen önemli bir adım” olarak değerlendirdi.
“Right to Buy” İçin Bekleme Süresi 10 Yıla Çıkıyor
Tasarı yalnızca aile içi şiddetle ilgili düzenlemeler içermiyor. Margaret Thatcher döneminden bu yana uygulanan “Right to Buy” sistemi de köklü şekilde değiştiriliyor.
Şu anda sosyal konutta yaşayan kiracılar yalnızca üç yılın ardından indirimli şekilde ev satın alma hakkına sahip olabiliyor. Yeni düzenlemeyle bu süre 10 yıla çıkarılacak.
Hükümet, bu değişikliğin sosyal konut stokunun korunması açısından kritik olduğunu savunuyor. Çünkü yıllardır çok sayıda sosyal konut satılırken yerine yeterli yeni konut inşa edilmediği eleştirileri yapılıyordu.
Yeni Sosyal Konutlar 35 Yıl Koruma Altında Olacak
Tasarı kapsamında yeni inşa edilen sosyal konutlar da daha güçlü koruma altına alınacak.
Buna göre yeni yapılan sosyal konutlar 35 yıl boyunca satış baskısından korunacak. Özellikle kırsal bölgelerdeki konutların kaybedilmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Ayrıca belediyelere, satış nedeniyle kaybedilen sosyal konutları geri satın alma konusunda daha güçlü öncelik hakları verilecek.
Starmer: “Bu Sistem Adil Değildi”
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Guardian için kaleme aldığı yazıda mevcut sistemin ciddi eşitsizlikler yarattığını söyledi.
Starmer, yıllardır ailelerin bekleme listelerinde belirsizlik içinde bırakıldığını ve aile içi şiddet mağdurlarının yeterince korunamadığını ifade etti.
Başbakan ayrıca sosyal konut krizinin temel nedenleri arasında yetersiz finansman, uzun yıllardır süren inşaat eksikliği ve satılan konutların yerine yenilerinin yapılmamasını gösterdi.
Hükümet, bu yasa tasarısıyla birlikte son yılların en büyük sosyal ve uygun fiyatlı konut hamlesini gerçekleştirmeyi hedeflediğini açıkladı.
