İngiltere, Bazı AB Vatandaşlarının Oturum Haklarını Geri Çekmeye Başladı
İngiltere’de Brexit sonrası oturum hakkı alan bazı Avrupa Birliği (AB) vatandaşları, yıllar sonra aldıkları statünün “yanlışlıkla verildiği” gerekçesiyle büyük bir belirsizlikle karşı karşıya kaldı. İçişleri Bakanlığı’nın gönderdiği mektuplarda, daha önce verilen geçici yerleşim statüsünün (pre-settled status) hata sonucu tanındığı belirtilirken, uygulama binlerce kişinin ülkedeki geleceğine ilişkin ciddi endişeleri de beraberinde getirdi.
Yıllar Sonra Gelen Mektup Hayatlarını Altüst Etti
İçişleri Bakanlığı, Brexit sonrasında geçici yerleşim statüsü verilen bazı kişilere gönderdiği yazılarda, söz konusu statünün gerekli şartlar oluşmadan verildiğini bildirdi. Bu kişiler, beş yıllık geçici statülerinin sona ermesiyle kalıcı yerleşik statüye (settled status) geçmeye hazırlanırken, ülkede yasal kalma haklarının sorgulanmasıyla karşı karşıya kaldı.
Yetkililer kaç kişiye mektup gönderildiğini açıklamazken, bilgi edinme başvurusu sonucunda yalnızca Mart ayında en az 95 kişiye bu yönde bildirim yapıldığı ortaya çıktı. Hak savunucuları ise benzer durumda yüzlerce hatta binlerce kişinin olabileceğini düşünüyor.
NHS Çalışanı Doktora Öğrencisi de Etkilendi
Durumdan etkilenenlerden biri de Portekiz ve Brezilya vatandaşı olan, İngiltere’de doktora yapan ve aynı zamanda NHS bünyesinde görev yapan Gabriela oldu. Kimliği gizlenen genç kadın, yıllardır yasal olarak yaşadığı ülkede artık işini, evini ve banka hesabını kaybetme korkusu yaşadığını söyledi.
Gabriela, başvuru sırasında tüm bilgilerini eksiksiz sunduğunu ve Portekiz vatandaşlığını babası üzerinden doğuştan kazandığını belirterek, İçişleri Bakanlığı’nın kararına itiraz ettiğini açıkladı.
İçişleri Bakanlığı: “Statü Hata Sonucu Verildi”
Gabriela’ya gönderilen beş sayfalık resmi mektupta, 31 Aralık 2020’ye kadar “ilgili AB vatandaşı” tanımını karşılayan yeterli kanıt sunulmadan kendisine geçici yerleşim statüsü verildiği ifade edildi.
Bakanlık, mevcut bilgi ve belgeler doğrultusunda verilen statünün hata sonucu tanındığı kanaatine vardığını belirterek, bu nedenle kararın yeniden değerlendirildiğini bildirdi.
Hak Savunucularından Sert Tepki
AB vatandaşlarının haklarını savunan the3million isimli kuruluşun geçici İcra Kurulu Başkanı Monique Hawkins, uygulamanın insanların hayatını altüst ettiğini söyledi.
Hawkins, insanların İçişleri Bakanlığı’nın verdiği resmi kararlara güvenerek İngiltere’de iş bulduğunu, ev satın aldığını, çocuklarını okula gönderdiğini ve hayat kurduğunu belirterek, yıllar sonra “Bu statü aslında yanlış verilmişti” denilmesinin kabul edilemez olduğunu ifade etti.
Kuruluşa göre benzer mektuplar alan çok sayıda kişi bulunuyor ve gerçek sayı resmi rakamların çok üzerinde olabilir.
Bağımsız Denetim Kurumu da Endişeli
Brexit Çekilme Anlaşması’nın uygulanmasını denetlemek amacıyla kurulan Independent Monitoring Authority (IMA) da uygulamaya ilişkin endişelerini dile getirdi.
Kurum yaptığı açıklamada, İçişleri Bakanlığı’nın izlediği politikanın İngiltere ile Avrupa Birliği arasında imzalanan Çekilme Anlaşması’yla uyumlu olmayabileceğini belirtti. Uzmanlara göre, anlaşma kapsamında oturum hakkının ancak orantılı ve haklı gerekçelerle geri alınabilmesi gerekiyor.
Alternatif Göçmenlik Yolları Gösteriliyor
İçişleri Bakanlığı ise bireysel dosyalar hakkında yorum yapmayacağını açıkladı. Bakanlık, statüsü hatalı verilen kişilerin mevcut geçici yerleşim statüleri sona erene kadar İngiltere’de kalabileceklerini, bu süreçte farklı vize türlerine başvurabileceklerini veya yerleşik statü başvurusu yaparak ret halinde yasal itiraz haklarını kullanabileceklerini bildirdi.
Ancak göç hukuku uzmanları, bu sürecin özellikle yıllardır İngiltere’de yaşayan, çalışan ve aile kuran AB vatandaşları için büyük hukuki ve psikolojik belirsizlik oluşturduğunu belirtiyor. Brexit sonrası kazanılmış hakların geriye dönük olarak yeniden incelenmesi, İngiltere’nin Avrupa Birliği ile yaptığı çekilme anlaşmasına uyumu konusunda da yeni bir tartışma başlatmış durumda.
