İngiltere’de Kaçak İşçi Cezalarından Kurtulmak İçin Akılalmaz Yöntem

BBC Muhabiri İşletme Sahibi Gibi Davrandı

BBC tarafından yürütülen araştırmada, Bradford merkezli Liberty Solicitors bünyesinde çalışan avukat Mohammad Alias Yousaf’ın, kaçak işçi çalıştırma cezalarına ilişkin verdiği tavsiyeler gizli kayıtlarla incelendi.

Alias olarak da tanınan avukatla iletişime geçen BBC muhabiri, kendisini yasa dışı çalışma hakkı bulunan bir kişiyi istihdam ettiği gerekçesiyle 45 bin sterlin para cezasına çarptırılmış bir market sahibi olarak tanıttı.

Gerçekte ise böyle bir işletme, çalışan veya para cezası bulunmuyordu. BBC, yöntemin nasıl işlediğini ortaya çıkarmak amacıyla kurgusal bir senaryo hazırladı.

“İşletmeyi Yurt Dışındaki Birinin Üzerine Gösterelim”

BBC’nin kaydettiği telefon görüşmesinde avukatın, para cezasının sorumluluğunu İngiltere dışında yaşayan başka bir kişiye aktarabileceklerini söylediği belirtildi.

Yousaf’ın, muhabire Irak veya İran’a dönmüş bir tanıdığı bulunup bulunmadığını sorduğu aktarıldı.

Avukatın önerdiği yöntemde, işletmenin gerçek sahibi yerine yurt dışında yaşayan başka bir kişinin resmi kayıtlarda işletme sahibi olarak gösterilmesi öngörülüyordu.

BBC, bu uygulamanın gerçek işletme sahipliğini gizlemek amacıyla kullanılan ve hukuka aykırı olabilen sözde “hayalet yönetici” yöntemine benzediğini bildirdi.

45 Bin Sterlinlik Ceza İçin 4.500 Sterlin İstedi

Gizli görüşmelerde Yousaf’ın, sağlayacağı hukuki hizmet karşılığında para cezasının yüzde 10’u oranında ücret talep ettiği kaydedildi.

Buna göre 45 bin sterlinlik cezanın ortadan kaldırılması için istenen ücret 4.500 sterlindi.

Avukatın ayrıca ödemenin bir bölümünü peşin almak istediği belirtildi.

BBC muhabiri daha sonra Bradford’daki avukatlık ofisine gizli kamerayla giderek 250 sterlin ödeme yaptı. Habere göre avukat başlangıçta 500 sterlin talep etmişti ve alınan 250 sterlin için makbuz verilmedi.

Sahte İşletme Sahibiyle Telefon Görüşmesi

Araştırmanın devamında BBC, Irak Kürt Bölgesi’nde bulunduğu söylenen ve işletmenin sahipliğini üstlenmeye hazır olduğu belirtilen başka bir kişiyle telefon görüşmesi düzenledi.

Saman ismini kullanan bu kişi de gerçekte BBC adına çalışan gizli bir gazeteciydi.

Görüşmede Saman, işletmenin gerçek sahibi olmadığını ve söz konusu marketi hiç görmediğini açıkça söyledi.

BBC kayıtlarına göre Yousaf, yetkililere işletmenin Saman’a ait olduğunu bildirebilmesi için bu kişinin kendisini gerçek işletme sahibi olarak tanıtması gerektiğini ifade etti.

Avukat, görüşmenin ilerleyen bölümünde gerçeğe aykırı bir iddiayı savunamayacağını da söyledi.

Uzman Avukattan Ağır Eleştiri

BBC’nin kayıtlarını inceleyen kıdemli göçmenlik avukatı Bryony Rest, ortaya çıkan konuşmaları ciddi biçimde eleştirdi.

Rest, bir avukatın işletmenin gerçek sahibini gizlemek amacıyla başka bir isim kullanılmasını önermesinin kabul edilemez olduğunu belirtti.

Söz konusu davranışların adaletin işleyişini engelleme niteliği taşıyabileceğini savunan Rest, Yousaf’ın meslekten çıkarılması gerektiği görüşünü dile getirdi.

Ancak BBC’nin haberinde Yousaf hakkında kesinleşmiş bir mahkeme kararı veya disiplin yaptırımı bulunduğu belirtilmedi.

İngiltere’de Tahsil Edilemeyen Cezalar 150 Milyon Sterlini Aştı

BBC araştırmasının en dikkat çekici bulgularından biri de kaçak işçi çalıştırma nedeniyle verilen para cezalarının önemli bölümünün tahsil edilememesi oldu.

İçişleri Bakanlığı verilerine göre 2021-2025 yılları arasında yasa dışı istihdam nedeniyle toplam 5.755 para cezası kesildi.

Bu cezaların toplam değeri yaklaşık 215 milyon sterline ulaşırken, aynı dönemde yalnızca 60,5 milyon sterlin tahsil edildi.

BBC, hükümetin tahsil edemediği ceza tutarının en az 150 milyon sterlin olduğunu bildirdi.

İçişleri Bakanlığı ise cezaların bir bölümünün itiraz süreçleri veya erken ödeme indirimleri nedeniyle farklı tutarlarda tahsil edilebildiğini, ayrıca tüm cezaların aynı beş yıllık dönemde ödenmesinin beklenemeyeceğini vurguladı.

Kaçak İşçi Çalıştırmanın Cezası 60 Bin Sterline Kadar Çıkıyor

İngiltere’de çalışma izni bulunmayan kişileri istihdam eden işletmeler ciddi para cezalarıyla karşılaşabiliyor.

2024 yılında yapılan düzenlemeyle işverenlere uygulanabilecek azami sivil para cezası, işçi başına 15 bin sterlinden 60 bin sterline yükseltildi.

Yetkililer, özellikle küçük marketler, berberler ve bazı cadde üzerindeki işletmelerde yasa dışı istihdamla bağlantılı uygulamaları incelemeyi sürdürüyor.

BBC’ye konuşan ve kimliği açıklanmayan bir kolluk görevlisi, bazı işletme sahiplerinin para cezalarını ciddiye almadığını ve ödeme bildirimlerini görmezden geldiğini öne sürdü.

İçişleri Bakanı İnceleme Başlattı

BBC’nin araştırmasının ardından İngiltere İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, kaçak işçi çalıştırma nedeniyle uygulanan para cezalarının verilmesi ve tahsil edilmesi süreçlerinin yeniden inceleneceğini açıkladı.

Mahmood, kuralları etkisiz hâle getirmeye çalışan uygulamaları ortaya çıkardığı için BBC’ye teşekkür etti.

Yeni incelemenin, para cezalarını ödemeyen veya yasal yükümlülüklere uymayan işletmelere karşı mevcut yaptırımların daha etkili kullanılmasını sağlamayı amaçladığı belirtildi.

Avukat Suçlamaları Reddetti

Hakkındaki iddialara yanıt veren Mohammad Alias Yousaf, hiçbir müvekkiline işletmenin gerçek sahibi olmayan bir kişiyi sorumlu göstermesini tavsiye etmediğini savundu.

İçişleri Bakanlığına yanlış bilgi verilmesini önermediğini belirten Yousaf, çalışmalarının yalnızca yasal itiraz yollarına dayandığını ifade etti.

Avukat, BBC muhabirine de gerçeğe aykırı bir dosyayı takip edemeyeceğini yazılı olarak bildirdiğini ve kendisini temsil etmediğini söyledi.

Yousaf ayrıca alınan 250 sterlinin iadesi için girişimlerde bulunulduğunu açıkladı. BBC ise haberin yayımlandığı sırada paranın henüz iade edilmediğini bildirdi.

Araştırma, İngiltere’de yasa dışı istihdamla mücadelede yalnızca cezaların artırılmasının değil, bunların etkili biçimde tahsil edilmesinin de önemini yeniden gündeme getirdi.