Britanya’da enerji faturalarına yıllık 443 sterlin zam geliyor
Britanya’da tipik bir hanenin yıllık doğalgaz ve elektrik faturasının ocak ayından itibaren 443 sterlin artarak 2.166 sterline ulaşması bekleniyor. Enerji maliyetlerindeki yükseliş hane bütçelerini zorlarken, Birleşik Krallık’ta yıllık enflasyon ekimde yüzde 3,6’ya çıkarak son bir yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Enerji faturalarında yüzde 26 artış öngörülüyor
BBC’nin haberine göre, enerji danışmanlık şirketi Cornwall Insight, yeni yılın başında tipik bir hanenin yıllık enerji faturasında yaklaşık yüzde 26 artış yaşanacağını tahmin ediyor.
Resmî açıklamanın gelecek hafta yapılması beklenirken, şirketin hesaplamaları yıllık faturanın 443 sterlin yükselerek 2.166 sterline ulaşabileceğine işaret ediyor. Açıklanan tutar tipik tüketim düzeyini esas alıyor; hanelerin ödeyeceği gerçek tutar enerji kullanımına göre değişebiliyor.
Enerji ve akaryakıt fiyatlarındaki yükselişte, ABD ve İsrail’in İran’la yürüttüğü savaşın piyasalara etkisi öne çıkıyor.
20 milyon haneye 100 sterlin destek
Hazine Başsekreteri Emma Reynolds, hükümetin artan enerji maliyetleri karşısında hanelere destek sağladığını belirtti.
Bütçede açıklanan önlemler kapsamında, elektrik faturalarındaki KDV gelecek yıl temmuz ayına kadar sıfıra indirildi. Ayrıca ocakta 20 milyon haneye 100’er sterlin ödeme yapılması planlanıyor.
Ancak Cornwall Insight’ın perakende piyasalarından sorumlu uzmanı Craig Lowrey, bu önlemlerin artan faturaların etkisini yalnızca sınırlı ölçüde hafifletebileceğini söyledi. Lowrey, Orta Doğu’daki gelişmelerin enerji maliyetlerini yukarı çekmeye devam ettiğine dikkat çekti.
Enerji Bakanı Miatta Fahnbulleh ise enerjiye erişilebilir fiyatlarla ulaşılmasının önceliği olduğunu belirterek ucuz ve temiz enerji hedefi doğrultusunda çalışmayı sürdüreceğini ifade etti.
Enflasyon yüzde 3,6’ya yükseldi
Ulusal İstatistik Ofisi’nin (ONS) verilerine göre, eylülde yüzde 3,5 olan yıllık tüketici enflasyonu ekimde yüzde 3,6’ya çıktı.
Artışta özellikle benzin ve motorin fiyatları etkili oldu. ONS Başekonomisti Grant Fitzner, akaryakıt fiyatlarının enflasyonu yukarı taşıyan başlıca unsurlardan biri olmaya devam ettiğini belirtti.
Fitzner ayrıca, ham petrol ve benzin fiyatlarındaki yükselişin ham madde maliyetleri ile fabrikalardan çıkan ürünlerin fiyatlarını da artırdığını kaydetti.
Motorin fiyatı kayıtların en yüksek seviyesinde
ONS’ye göre, benzinin litre fiyatı eylül ile ekim arasında 5,2 peni arttı. Ekimde ortalama litre fiyatı 174,7 peniye ulaşarak Ağustos 2022’den bu yana en yüksek seviyeye çıktı.
Motorinin ortalama litre fiyatı ise 199,5 peni oldu. Bu, yaklaşık 30 yıl önce başlayan kayıtların en yüksek düzeyi olarak açıklandı.
Akaryakıt ve enerji maliyetlerinin yükselmesi, işletmelerin ek giderleri müşterilerine yansıtması durumunda gıda ve diğer temel ürünlerde de fiyat baskısı oluşturabiliyor. İngiltere Merkez Bankası, ayın başındaki değerlendirmesinde bu aktarımın henüz sınırlı olduğuna, bazı şirketlerin maliyet artışlarını daha düşük kâr marjlarıyla karşıladığına işaret etmişti.
Merkez Bankası faiz oranını yüzde 4’e çıkardı
İngiltere Merkez Bankası, enflasyondaki yükselişi kontrol altına almak amacıyla kasım ayının başında politika faizini yüzde 3,75’ten yüzde 4’e yükseltti. Böylece üç yıl sonra ilk kez faiz artırımına gidildi.
Banka, Orta Doğu’daki çatışmanın çözüme kavuşmaması hâlinde yeni bir artışın gündeme gelebileceği mesajını verdi.
Yüksek faizler bazı konut kredilerinin, tüketici kredilerinin ve kredi kartı borçlarının maliyetini artırırken, tasarruf sahiplerine daha yüksek mevduat getirisi sağlayabiliyor.
Aralık kararı için fiyat göstergeleri izleniyor
Enerji ve gıdayı dışarıda bırakan çekirdek enflasyon ile hizmet enflasyonunun önceki aya göre çok az değişmesi, aralık ayında yeni bir faiz artırımına ara verilebileceği ihtimalini gündeme getirdi.
Buna karşılık Merkez Bankası, enflasyonun gelecek yılın ortalarında yüzde 4,9’a ulaşabileceğini ve yüzde 2 hedefine ancak 2028’de dönebileceğini öngörüyor.
Çatışmanın daha da şiddetlendiği ve petrol fiyatlarının yükseldiği olumsuz senaryoda ise enflasyonun 2027’de yüzde 6,2’ye çıkabileceği değerlendiriliyor. Bunlar kesinleşmiş sonuçlar değil, farklı koşullara dayalı tahminler.
Haneler ısınma ve yemek pişirme alışkanlıklarını değiştiriyor
Brighton’da bir kafe işleten Sophie, BBC’ye yaptığı açıklamada evindeki akıllı sayacı sürekli takip ettiğini ve enerji maliyetlerinin aile yaşamını etkilediğini anlattı.
Fırını eskisine göre daha az kullandığını belirten Sophie, henüz kaloriferi açmadıklarını, bunun yerine daha kalın giyindiklerini ve kanepede elektrikli battaniye kullandıklarını söyledi.
Bazı harcama kalemlerinde artış yavaşladı
Genel enflasyondaki yükselişe rağmen restoran ve kafelerdeki fiyat artışları ekimde yavaşladı. Otel fiyatları ise ortalama olarak geriledi.
Gıda fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 0,9 ile son beş yılın en düşük hızında gerçekleşti. Bununla birlikte, fiyat artışının yavaşlaması gıda fiyatlarının genel olarak düştüğü anlamına gelmiyor.
Muhafazakâr Parti’nin gölge maliye bakanı Andrew Griffith ise enflasyondaki art arda dört yükselişi, artan enerji maliyetlerinin yanı sıra hükümetin vergi ve istihdam maliyetlerini yükselten politikalarına bağladı.

