Avrupa’da Türk TIR Şoförlerine Vize Krizi: 20 Bin Sürücünün Kalış Süresi Dolmak Üzere!
Avrupa’da Türk Nakliyeciler İçin Kritik Süreç
Türkiye’den Avrupa ülkelerine yük taşıyan binlerce TIR şoförü, Schengen Bölgesi’nde uygulanan kalış süresi sınırlamaları nedeniyle ciddi sorunlarla karşı karşıya.
Ekonomim’in 4 Kasım 2026 tarihli haberine göre Avrupa Birliği’nin profesyonel TIR sürücülerini turistlerle aynı kalış süresi kurallarına tabi tutması, uluslararası kara yolu taşımacılığında aksamalara neden oluyor.
Sektör temsilcileri, mevcut uygulamanın yalnızca Türk nakliyecileri değil, Türkiye ile ticaret yapan Avrupa ülkelerindeki üreticileri de olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.
Özellikle Almanya, İtalya, Fransa, Avusturya ve Hırvatistan güzergâhlarında yaşanan denetimler, Türk taşımacılık şirketlerinin faaliyetlerini zorlaştırıyor.
15 Gün İçinde 20 Bin Şoförün Süresi Dolabilir
ARCLOG Yönetim Kurulu Başkanı Fahrettin Arabacı, Türkiye’den Avrupa’ya uluslararası taşımacılık yapan yaklaşık 35 bin TIR şoförü bulunduğunu açıkladı.
Arabacı, mevcut vize uygulamalarının devam etmesi halinde bu sürücülerin yaklaşık 20 bininin 15 gün içerisinde Schengen kalış süresini doldurabileceğini söyledi.
Schengen kurallarına göre kısa süreli kalışlarda genel olarak herhangi bir 180 günlük dönem içerisinde en fazla 90 gün bulunulabiliyor.
Bu hesaplamanın geriye dönük yapılması, sürekli Avrupa ülkelerine sefer düzenleyen profesyonel sürücüler açısından önemli bir sorun oluşturuyor.
Arabacı, yeni vize alınmasının bile her zaman sorunu çözmediğini belirterek önceki seyahatlerden kaynaklanan kalış sürelerinin sürücülerin yeniden Avrupa’ya girişini etkileyebildiğini ifade etti.
Lojistik Maliyetleri Yüzde 50 Artabilir
Sektör temsilcilerinin en önemli endişelerinden biri, Türk şoförlerin Avrupa güzergâhlarında çalışamaması nedeniyle yabancı nakliyecilere duyulan ihtiyacın artması.
Fahrettin Arabacı, Polonya veya Almanya merkezli yabancı bir sürücünün aylık maliyetinin yaklaşık 4 bin 500 ila 5 bin euro arasında değiştiğini belirtti.
Türk sürücülerin devre dışı kalması durumunda yabancı taşımacılık şirketlerinden hizmet alınmasının zorunlu hale gelebileceğini ifade eden Arabacı, bunun navlun maliyetlerini yüzde 50’ye yakın artırabileceği uyarısında bulundu.
Söz konusu artışın özellikle Avrupa’ya ihracat yapan Türk sanayicilerinin maliyetlerine yansıması bekleniyor.
Artan taşımacılık giderlerinin ihracatçıların uluslararası pazarlardaki rekabet gücünü olumsuz etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Bulgaristan’dan 15 Günlük Geçici Kolaylık
Vize ve kalış süresi sorunlarının sınır kapılarında yoğunluğa neden olması üzerine Bulgaristan makamları geçici bir uygulama başlattı.
Bulgaristan, Kapıkule Sınır Kapısı’ndaki yoğunluğu azaltmak amacıyla Türk TIR şoförlerine yönelik kalış süresi denetimlerini 15 gün boyunca uygulamayacağını duyurdu.
Ancak sektör temsilcileri, bu kararın sorunu tamamen çözmediğini vurguluyor.
Çünkü Bulgaristan’dan geçen Türk sürücüler, güzergâh üzerindeki diğer Schengen ülkelerinde denetime tabi tutulmaya devam ediyor.
Özellikle Hırvatistan, Almanya ve İtalya’daki kontrollerin Türk taşımacılık şirketleri açısından sorun oluşturmaya devam ettiği belirtiliyor.
UND Başkanı Aras: Avrupa Birliği Geriye Dönük Kontrolleri Durdurmalı
Uluslararası Nakliyeciler Derneği (UND) Yönetim Kurulu Başkanı Şerafettin Aras, Bulgaristan’ın sağladığı geçici kolaylığın yeterli olmadığını söyledi.
Aras, sorunun Avrupa Birliği genelinde alınacak ortak bir kararla çözülmesi gerektiğini belirtti.
UND Başkanı, kalış süresi hesaplamalarında geçmiş dönemlerin dikkate alınmamasını ve yeni bir başlangıç tarihi belirlenmesini önerdi.
Aras, Avrupa Birliği’nin örneğin 1 Ekim tarihinden itibaren yeni bir hesaplama dönemi başlatabileceğini ve önceki kalış süresi aşımlarını geriye dönük olarak dikkate almamasının sektörü rahatlatabileceğini ifade etti.
Ayrıca Türk TIR’larının yalnızca Türkiye’nin ihracat ürünlerini değil, Avrupa ülkelerinin kendi aralarındaki ve bölge ülkeleriyle gerçekleştirdiği ticarete konu yükleri de taşıdığını hatırlattı.
Almanya, Avusturya ve Polonya’da Denetimler Sorun Yaratıyor
Sektör temsilcilerine göre özellikle İtalya ve Fransa’da dağıtım ve ülke içi taşımacılık faaliyetlerinde bulunan bazı Türk sürücüler, Schengen kalış süresi sınırına ulaşmış durumda.
Fahrettin Arabacı, bu sürücülerin Avusturya, Polonya ve Almanya’daki denetimlerde tespit edilebildiğini belirtti.
Kalış süresi ihlali nedeniyle sınır dışı edilen bazı sürücülerin daha sonra uzun süre yeni vize almakta güçlük çektiğini söyledi.
Bu durumun nakliye şirketlerinin sefer planlamasını zorlaştırdığı ve mevcut sürücü kapasitesinin verimli kullanılmasını engellediği ifade ediliyor.
Türk TIR Şoförleri Turist Statüsünde Değerlendirilmemeli
Sektör temsilcileri, uluslararası taşımacılık yapan profesyonel sürücülerin turistik seyahat amacıyla Schengen Bölgesi’ne giriş yapan kişilerle aynı kurallara tabi tutulmasına karşı çıkıyor.
Fahrettin Arabacı, yıllardır uluslararası taşımacılık yapan şoförlerin turist statüsünde değerlendirilmesinin yanlış olduğunu savundu.
Arabacı’ya göre mevcut uygulama, yalnızca bir vize prosedürü olmaktan çıkarak uluslararası ticaretin önünde tarife dışı bir engel haline geliyor.
Taşımacılık sektörünün talebi, profesyonel sürücülere yönelik ayrı ve sürdürülebilir bir kalış süresi düzenlemesinin oluşturulması.
Sektör Temsilcisi: Fiilen Gizli Ambargo Etkisi Oluşturuyor
Yük Mühendisliği Birliği (YMB) Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Altunkum, Schengen uygulamalarının Türk taşımacılık şirketleri üzerinde fiilen bir “gizli ambargo” etkisi yarattığını savundu.
Altunkum, Avrupa Birliği’nin Türkiye’den satın aldığı sanayi ürünlerinin ticaretine izin verirken bu ürünleri taşıyan profesyonel sürücülere uyguladığı sınırlamaların taşımacılık hizmetlerinin sürekliliğini engellediğini ifade etti.
Resmî olarak ilan edilmiş bir ambargo bulunmadığını vurgulayan Altunkum, mevcut koşulların Türk şirketlerinin rekabet imkânlarını sınırladığını belirtti.
Altunkum, kalıcı çözüm için Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin modernizasyonu kapsamında uluslararası kara yolu taşımacılığı dahil hizmet ticaretinin de ele alınması gerektiğini söyledi.
Enerji ve Altyapı Projeleri de Etkilenebilir
Vize krizinin etkileri yalnızca standart yük taşımacılığıyla sınırlı kalmayabilir.
Yük mühendisliği gerektiren ağır, uzun, geniş ve yüksek yüklerin taşınmasında yaşanan gecikmelerin enerji ve altyapı projelerini de etkileyebileceği belirtiliyor.
Ahmet Altunkum, büyük ölçekli sanayi ekipmanlarının taşınmasının özel mühendislik planlaması, güzergâh izinleri ve birbirine bağlı operasyon takvimleri gerektirdiğini hatırlattı.
Sınır geçişlerinde yaşanan gecikmelerin bu tür projelerin tamamlanma sürelerini uzatabileceğini ve yatırım maliyetlerini artırabileceğini ifade etti.
Avrupa Sanayisi de Krizden Zarar Görebilir
Uluslararası TIR ve Ağır Vasıta Şoförleri Derneği Başkanı Sedat Kaplan, Türk taşımacılık sektörünün Avrupa ticaretinde önemli bir rol oynadığını belirtti.
Kaplan, İtalya’daki Trieste Limanı’na günde üç Ro-Ro gemisinin ulaştığını ve bu gemilerle toplam yaklaşık 900 ila 1.000 TIR taşındığını ifade etti.
Türk nakliyecilerin yalnızca Türkiye’den Avrupa’ya ürün taşımadığını vurgulayan Kaplan, İtalya ve Fransa gibi ülkelerden alınan yüklerin Türkiye’ye ve bölge ülkelerine ulaştırılmasında da önemli rol üstlendiklerini söyledi.
Kaplan, Türk sürücülere yönelik mevcut uygulamaların devam etmesi halinde Avrupa ülkelerindeki sanayi kuruluşlarının da taşımacılık sorunlarıyla karşılaşabileceği uyarısında bulundu.
Balkan ülkelerinin TIR filolarının Türk taşımacılık sektörünün kapasitesine ulaşmadığını belirten Kaplan, alternatif taşımacılık çözümlerinin maliyetleri artırabileceğini ifade etti.
Uluslararası Taşımacılık Birliği’nden EES Uyarısı
Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği (IRU) de Schengen uygulamalarının profesyonel sürücüler üzerindeki etkilerine dikkat çekti.
IRU, Schengen vizelerinin verilme biçimi ve kalış süresi sınırlamalarının uluslararası taşımacılık şirketleri için ciddi sorunlar oluşturduğunu açıkladı.
Birlik, Avrupa Birliği’nin yeni Giriş/Çıkış Sistemi’nin (EES) profesyonel sürücüler açısından teknik güçlükler ortaya çıkardığını belirtti.
IRU’ya göre sorun yalnızca Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ticareti etkilemiyor.
Batı Balkan ülkelerindeki uluslararası taşımacılık sürücüleri de benzer sorunlarla karşı karşıya bulunuyor.
Gözler Avrupa Birliği’nin Atacağı Adımlarda
Türk lojistik sektörü, Schengen kalış süresi uygulamalarına yönelik kalıcı bir düzenleme yapılmasını bekliyor.
Sektör temsilcileri, profesyonel sürücülere özel bir sistem geliştirilmemesi halinde uluslararası taşımacılık faaliyetlerinde daha büyük aksaklıklar yaşanabileceği uyarısında bulunuyor.
Yaklaşık 20 bin sürücünün kalış süresinin dolabileceğine ilişkin tahmin, Türkiye’nin Avrupa’ya ihracatı açısından önemli bir risk olarak değerlendiriliyor.
Krizin çözümü için Avrupa Birliği genelinde ortak bir yaklaşım benimsenmesi, profesyonel sürücülerin çalışma koşullarının dikkate alınması ve taşımacılık sektörüne yönelik kalıcı kolaylıkların sağlanması talep ediliyor.
Not: Haberdeki 15 günlük süre ve 20 bin sürücü tahmini, 4 Kasım’da yayımlanan sektör açıklamalarına dayanmaktadır. Bunlar gerçekleşmiş tahliyeler veya kesinleşmiş vize ihlalleri değil, sektör temsilcilerinin o tarihte dile getirdiği risk öngörüleridir.
