İngiltere’de 700 Yıllık Parlamento Sistemi Değişebilir: Lordlar Kamarası’nın Kaldırılması Gündemde!
700 Yıllık Lordlar Kamarası İçin Tarihi Teklif
İngiltere siyasetinde köklü bir anayasal değişiklik tartışması başladı. Yaklaşık 700 yıllık geçmişe sahip Lordlar Kamarası’nın mevcut yapısının değiştirilmesini öngören yasa teklifi, 23 Ekim Cuma günü parlamentonun üst kanadında görüşülmek üzere gündeme alındı.
Teklifin sahibi, Galler milliyetçisi Plaid Cymru partisinden 30 yaşındaki Barones Carmen Smith.
Smith, 27 yaşında Lordlar Kamarası’na atanarak kurumun en genç üyelerinden biri olmuştu.
Genç siyasetçi, mevcut sistemin demokratik temsil açısından yetersiz olduğunu savunarak İngiltere’nin dört kurucu ülkesini daha iyi temsil edecek alternatif bir ikinci meclis kurulmasını istiyor.
Lordlar Kamarası Müze Olabilir
Barones Carmen Smith, Sky News’e yaptığı açıklamada mevcut Lordlar Kamarası’nın gelecekte müzeye dönüştürülebileceğini söyledi.
Smith’e göre, seçimle işbaşına gelmeyen üyelerden oluşan mevcut yapı, modern demokratik beklentileri karşılamıyor.
Yeni sistemin İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’nın siyasi temsilini güçlendirmesi ve kamuoyuna karşı daha hesap verebilir olması hedefleniyor.
Ancak teklif, Lordlar Kamarası’nın hemen kapatılmasını veya üyelerinin doğrudan seçimle belirlenmesini sağlamıyor. Öncelikle yeni bir sistemin nasıl oluşturulacağı konusunda resmî istişare süreci başlatılmasını öngörüyor.
Yeni Yasa Teklifi Neleri İçeriyor?
“House of Lords (Alternative Second Chamber) Bill” adlı yasa teklifi, hükümetin alternatif bir üst meclis oluşturulması konusunda kapsamlı görüşmeler yürütmesini amaçlıyor.
Teklif kapsamında İskoçya ve Galler hükümetlerinin bakanları, Kuzey İrlanda’daki siyasi liderler, İngiltere’deki yerel yönetim temsilcileri ve anayasa hukukundan sorumlu bakanla görüşülmesi öngörülüyor.
Ayrıca Eşitlik ve İnsan Hakları Komisyonu ile vatandaşların da sürece katılması isteniyor.
Kamuoyunun görüşlerini paylaşabilmesi için çevrim içi katılım imkânı sağlanması da teklifin önemli unsurları arasında bulunuyor.
Hükümete Altı Aylık Süre Verilecek
Yasa teklifinin kabul edilmesi durumunda hükümetin altı ay içerisinde resmî istişare sürecini başlatması gerekecek.
Bu süreç en az üç ay devam edecek.
İstişarelerin tamamlanmasının ardından hükümet, gelen görüşlerin özetini ve kendi değerlendirmesini altı ay içerisinde yayımlamakla yükümlü olacak.
Böylece Lordlar Kamarası’nın geleceği konusunda kamuoyunun ve siyasi kurumların görüşlerinin alınması amaçlanıyor.
Lordlar Kamarası’nda 797 Üye Bulunuyor
Sky News’in aktardığı verilere göre Lordlar Kamarası’nda toplam 797 üye görev yapıyor.
Bunların 247’si Muhafazakâr Parti, 232’si İşçi Partisi ve 80’i Liberal Demokratlarla bağlantılı üyelerden oluşuyor. Ayrıca 154 bağımsız çapraz sıra üyesi bulunuyor.
Lordlar Kamarası üyeleri halk tarafından doğrudan seçilmiyor. Üyeler siyasi hizmetleri, mesleki deneyimleri veya farklı atama süreçleri sonucunda parlamentonun üst kanadında görev alıyor.
İngiltere Kilisesi’nden 25 piskopos da kurumda yer alıyor.
Üyelere Günlük 390 Sterline Kadar Ödeme
Lordlar Kamarası üyelerinin büyük bölümü ömür boyu görev yapma hakkına sahip.
Üyeler genellikle maaş almıyor ancak parlamentodaki çalışmalarına katıldıkları günler için belirli ödemeler talep edebiliyor.
Sky News’e göre bu ödemeler koşullara bağlı olarak günlük 185 ile 390 sterlin arasında değişiyor.
Bu sistem, özellikle demokratik hesap verebilirlik ve kamu kaynaklarının kullanımı açısından zaman zaman tartışmalara neden oluyor.
Teklifin Reddedilmesi Bekleniyor
Barones Smith’in girişimi önemli bir anayasal reform tartışmasını gündeme taşısa da teklifin kabul edilmesi şimdilik düşük ihtimal olarak değerlendiriliyor.
Sky News, yasa teklifinin ilk sunulduğu dönemde bazı Lordlar Kamarası üyelerinden olumsuz tepkiler aldığını ve görüşmeler sonucunda reddedilmesinin beklendiğini aktardı.
Buna rağmen teklif, İngiltere’de seçimle belirlenmeyen üst meclisin geleceğine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi.
