İngiltere’de Milyonları Etkileyen “Gizli Emeklilik Kuralı” Ortaya Çıktı

İngiltere’de devlet emekli maaşı sistemiyle ilgili yıllardır fark edilmeyen bir uygulama yeniden gündeme geldi. Sky News tarafından yayımlanan özel haberde, milyonlarca kişinin tam devlet emekli maaşı alamamasına neden olan “contracted-out” yani “dış kaynaklı emeklilik” sistemi mercek altına alındı.

Haberde yer verilen Martha O’Reilly isimli emeklinin yaşadığı sorun, özellikle 2016 öncesinde çalışan milyonlarca Britanyalıyı ilgilendiren kritik bir detayı ortaya çıkardı.

Tam Emeklilik İçin Para Ödedi Ama Maaşı Artmadı

Martha O’Reilly, 2016 yılında emekliliğe hak kazanmadan önce devletin yönlendirmesiyle eksik Ulusal Sigorta primlerini tamamlamak için yaklaşık 1.922 sterlin ödeme yaptı. Ancak daha sonra HMRC tarafından bu para kendisine geri ödendi.

O’Reilly, ödediği primlere rağmen neden tam devlet emekli maaşı alamadığını anlamadığını belirterek yetkililere başvurdu. Yaptığı hesaplamalara göre haftalık tam yeni devlet emekli maaşını alması gerekirken daha düşük ödeme alıyordu.

Sorunun Nedeni “Contracted-Out” Sistemi

Uzun süren incelemelerin ardından sorunun kaynağının eski emeklilik sistemindeki “contracted-out” uygulaması olduğu ortaya çıktı.

Bu sistem kapsamında bazı çalışanlar ya da işverenleri, devletin sunduğu ek emeklilik sistemine ödeme yapmak yerine katkıları özel emeklilik ya da işyeri emeklilik fonlarına yönlendirdi. Bunun karşılığında daha düşük Ulusal Sigorta primi ödendi.

Bu durum kısa vadede çalışanlara avantaj sağlasa da, devlet emekli maaşı hesaplamasında kesintiye neden oldu. Özellikle öğretmenler, NHS çalışanları ve kamu sektöründeki milyonlarca kişinin geçmişte bu sistemde yer aldığı belirtiliyor.

2016’daki Sistem Değişikliği Sorunu Derinleştirdi

İngiltere’de 2016 yılında eski devlet emeklilik sistemi kaldırılarak yeni sistem uygulamaya alınmıştı. Yeni modelde tam emekli maaşı almak için gereken Ulusal Sigorta yılı sayısı 30’dan 35’e çıkarıldı.

Ancak geçiş döneminde devlet, eski sistem mi yoksa yeni sistem mi kişinin lehineyse ona göre hesaplama yaptı. Martha O’Reilly’nin durumunda eski sistem daha avantajlı görüldüğü için ödediği ek primler maaşına yansıtılmadı ve para iade edildi.

Uzmanlar, bu durumun ilk bakışta hata gibi görünse de aslında sistemin bilinçli bir uygulaması olduğunu belirtiyor.

Milyonlarca Kişi Etkilenebilir

Emeklilik uzmanı Charlene Young’a göre 2016 ile 2036 arasında emeklilik yaşına ulaşacak kişilerin yaklaşık dörtte üçü hayatlarının bir döneminde “contracted-out” sisteminde yer aldı.

Bu nedenle milyonlarca kişinin beklediğinden daha düşük devlet emekli maaşı alma ihtimali bulunuyor. Ancak uzmanlar, bu kişilerin karşılığında özel emeklilik veya işyeri emeklilik fonlarında daha yüksek birikim elde etmiş olabileceğini söylüyor.

Kimler Risk Altında?

Uzmanlar, 2016 öncesine ait maaş bordrolarında D, E, L, N veya O harflerinin bulunmasının kişinin contracted-out sisteminde yer aldığını gösterebileceğini belirtiyor.

Vatandaşlara devlet emeklilik tahminlerini kontrol etmeleri ve emeklilik servisleriyle iletişime geçmeleri tavsiye ediliyor.

İngiltere’de artan yaşam maliyetleri ve emeklilik tartışmaları sürerken ortaya çıkan bu detayın, önümüzdeki dönemde büyük siyasi ve ekonomik tartışmalara yol açabileceği değerlendiriliyor.