İngiltere’de Süper Zenginlere Servet Vergisi Sinyali
İngiltere’de yeni Başbakan Andy Burnham’ın ekonomi politikalarında önemli bir değişikliğe hazırlanıldığı belirtiliyor. Akademisyenler tarafından hazırlanan yeni bir rapor, serveti 100 milyon sterlini aşan hanelere uygulanacak yüzde 2’lik asgari servet vergisinin devlet kasasına yılda yaklaşık 10 milyar sterlin ek gelir sağlayabileceğini ortaya koydu. Öneri, ülkedeki en zengin 1.000’den az haneyi kapsarken, hükümetin kamu hizmetlerine daha fazla kaynak ayırmasına imkan tanıyabileceği ifade ediliyor.
Vergi yalnızca en zenginleri hedef alacak
Paris Ekonomi Okulu Profesörü Gabriel Zucman ile King’s College London’dan ekonomi uzmanı Ben Tippet tarafından hazırlanan çalışmada, önerilen sistemin geniş halk kesimlerini değil, yalnızca aşırı yüksek servete sahip aileleri kapsayacağı vurgulandı. Araştırmacılar, amaçlarının milyonlarca vatandaşı etkileyecek yeni bir vergi oluşturmak değil, milyarderlerin diğer gelir gruplarıyla benzer vergi yükünü üstlenmesini sağlamak olduğunu belirtti.
Rapora göre, yüzde 2’lik asgari servet vergisi sayesinde hem gelir eşitsizliği azaltılabilecek hem de eğitim, sağlık ve altyapı gibi kamu hizmetlerine milyarlarca sterlinlik ek finansman sağlanabilecek.
Burnham “daha adil vergi sistemi” mesajı verdi
Andy Burnham, seçim sürecinde ve başbakanlık görevini devralmasının ardından yaptığı açıklamalarda vergi sistemini daha adil hale getirmek istediğini sık sık dile getirdi. Burnham, toplumda yeni kutuplaşmalar oluşturmak istemediğini ancak herkesin “adil şekilde vergilendirilmesi” gerektiğini söyledi.
Ünlü sunucu Gary Lineker’in podcast programında konuşan Burnham, insanların sistemin adil işlediğine inanmasının önemine dikkat çekerek, hiçbir toplumsal kesimi hedef gösteren bir siyaset izlemek istemediğini ifade etti.
HMRC tüm serveti hesaplayacak
Önerilen modele göre İngiltere Vergi Dairesi (HMRC), yalnızca nakit varlıkları değil; gayrimenkuller, özel şirket hisseleri, emeklilik fonları, sanat eserleri, arazi yatırımları ve çeşitli finansal varlıkları da dikkate alarak ultra zengin ailelerin toplam servetini hesaplayacak.
Araştırmacılar ayrıca vergi kaçırılmasını önlemek amacıyla ailelerin sahip olduğu varlıkların toplu şekilde değerlendirileceğini belirtiyor. Bunun yanında, ülkeyi terk ederek vergiden kaçmayı önlemek için, İngiltere’den ayrılan ultra zenginlerin 10 yıl boyunca bu vergiyi ödemeye devam etmesini zorunlu kılan bir düzenleme öneriliyor.
Küresel eğilim servet vergisine yöneliyor
Servet vergisi fikri yalnızca İngiltere’de değil, dünyanın birçok ülkesinde giderek daha fazla tartışılıyor. Almanya ve Brezilya’nın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler, dünyanın en zengin 3 bin milyarderine en az yüzde 2 oranında küresel servet vergisi uygulanmasını savunuyor. Bu uygulamayla yıllık yaklaşık 250 milyar sterlin gelir elde edilerek küresel yoksullukla mücadeleye kaynak oluşturulması hedefleniyor.
Uzmanlara göre artan servet eşitsizliği ve gelecek yıllarda trilyonlarca dolarlık miras transferlerinin yaşanacak olması, hükümetleri daha hedefli servet vergilerini değerlendirmeye yöneltiyor.
“Geçmişteki hatalar tekrar edilmeyecek”
Raporda, Avrupa’da geçmişte başarısız olan servet vergilerinin çok geniş kesimleri kapsadığı ve çok sayıda muafiyet içerdiği için etkisini kaybettiği belirtiliyor. Yeni önerinin ise yalnızca ultra zenginleri hedef alması, geniş bir varlık tabanını kapsaması ve güçlü denetim mekanizmalarıyla desteklenmesi sayesinde daha başarılı olacağı savunuluyor.
Ekonomi uzmanları, bu modelin hem uygulanmasının kolay hem de gelir eşitsizliğiyle mücadelede etkili olabileceğini değerlendiriyor. Burnham hükümetinin önümüzdeki dönemde açıklayacağı vergi reformlarında bu önerilere ne ölçüde yer vereceği ise merakla bekleniyor.
