İngiltere’de vape ve bahis dükkanlarına yeni sınırlama
İngiltere’de elektronik sigara ve bahis dükkanlarının şehir merkezlerinde hızla çoğalmasına karşı yeni düzenlemeler hazırlanıyor. Başbakan Andy Burnham tarafından açıklanan plan kapsamında belediyelere yeni bahis dükkanlarını ve yetişkin oyun merkezlerini engelleme konusunda daha geniş yetki verilecek. Elektronik sigara mağazaları ise ayrı imar iznine tabi tutulacak.
Belediyeler yeni bahis dükkanlarına “hayır” diyebilecek
Planın en önemli unsurlarından biri, 2005 tarihli Kumar Yasası’nda yer alan ve belediyelerin belirli şartları karşılayan yeni kumar işletmelerine izin vermesini öngören “izin verme amacı” ilkesinin kaldırılması olacak.
Yeni sistemle yerel yönetimler, bölgelerinde zaten çok sayıda bahis dükkanı veya yetişkin oyun merkezi bulunmasını gerekçe göstererek yeni başvuruları reddedebilecek.
Düzenlemenin, hızlandırılmış altı haftalık istişare sürecinin ardından 2027 yılının başında yürürlüğe girmesi hedefleniyor.
Vape mağazaları için ayrı imar izni
Elektronik sigara mağazaları şu anda İngiltere’de dükkanlar, kafeler ve bankalarla aynı planlama kategorisinde bulunuyor. Bu nedenle birçok işletme yeni bir imar başvurusuna ihtiyaç duymadan açılabiliyor.
Hükümet, vape mağazaları için ayrı bir planlama kategorisi oluşturmayı değerlendiriyor. Böylece belediyeler her başvuruyu ayrı ayrı inceleyerek bölgeye uygun olmadığını düşündükleri işletmelere izin vermeyebilecek.
Okulların yakınında yeni vape mağazalarının açılmasını engelleyecek ek düzenlemeler de planlanıyor.
“Ana caddeler tanınmaz hale geldi”
Burnham, İngiltere’de birçok şehir merkezinin yıllar süren gerileme sonucunda “tanınmaz hale geldiğini” söyledi.
Geleneksel mağazaların, barların, hizmet işletmelerinin ve sosyal alanların kapanırken yerlerine vape mağazaları, bahis dükkanları ve sorunlu işletmelerin açıldığını belirten Burnham, yerel halkın kendi ana caddelerinin geleceği konusunda daha fazla söz sahibi olması gerektiğini vurguladı.
Hükümet kaynakları da elektronik sigara ve bahis işletmelerinin birçok bölgede şehir merkezlerindeki ekonomik ve sosyal gerilemenin en görünür unsurları haline geldiğini belirtiyor.
Yoksul bölgelerde vape mağazaları daha fazla
Health Equity North tarafından yapılan araştırmaya göre, İngiltere’nin en yoksul bölgelerinde elektronik sigara mağazalarının sayısı, en varlıklı bölgelerin yaklaşık üç katına ulaşıyor.
Southampton Üniversitesi’nden Prof. Will Jennings, yeni önlemleri önemli bir başlangıç olarak değerlendirdi ancak İngiltere’de perakende satışların yaklaşık üçte birinin artık internet üzerinden gerçekleştiğine dikkat çekerek düzenlemelerin şehir merkezlerindeki tüm sorunları tek başına çözemeyeceğini söyledi.
Bahis makinelerinden yıllık 35 bin sterlin gelir
Brent East Milletvekili Dawn Butler da kumar işletmelerinin şehir merkezlerindeki ekonomik etkisine dikkat çekti.
Hükümetin Kumar Komisyonu verileri üzerinden yaptığı analize göre, B3 tipi bahis makinelerinin her biri yılda ortalama 35 bin sterlin brüt kumar geliri üretiyor.
Butler, bu rakamın 21 yaş üzerindeki bir kişinin haftada 40 saat çalışması halinde elde edeceği yıllık yaklaşık 26 bin 400 sterlinlik asgari ücret gelirinden bile yüksek olduğuna işaret etti.
Şehir merkezlerinin görünümü de değiştirilecek
Elektronik sigara ve bahis dükkanlarına yönelik kısıtlamaların, İngiltere’de şehir merkezlerini yeniden canlandırmayı amaçlayan daha geniş bir programın ilk aşaması olması bekleniyor.
Westminster yönetimi, mağaza cephelerinin tasarımı ve görünümüne ilişkin daha açık standartlar getirmeyi planlıyor. Yerel yönetimlere örnek ana cadde modelleri sunularak kendi bölgelerinde daha çekici ve işlevsel alışveriş alanları oluşturmaları teşvik edilecek.
