İngiltere’de “hayalet plaka” alarmı: Yeni kameralar günde binlerce yasa dışı plakayı tespit ediyor
İngiltere’de sürücülerin trafik kameralarından kaçmak amacıyla kullandığı “hayalet plakalar” ciddi bir güvenlik sorununa dönüşüyor. BBC Panorama’nın araştırmasına göre, ülkenin güneydoğusundaki otoyollarda test edilen yeni nesil kameralar, araçlardaki binlerce yasa dışı plakayı tespit etti.
Kameraların okuyamadığı plakalar kullanılıyor
İngiltere, yaklaşık 14 bin noktada her gün 100 milyon plaka kaydı gerçekleştiren dünyanın en büyük otomatik plaka tanıma (ANPR) ağlarından birine sahip.
Sistem; hız denetimleri, düşük emisyon bölgelerinin kontrolü ve suçluların takibinde önemli rol oynuyor. Ancak bazı sürücüler kameraların plakalarını tanımasını engellemek için özel yöntemlere başvuruyor.
Bunlardan biri başka bir aracın plakasının kopyalanması. “Hayalet plaka” olarak adlandırılan diğer yöntemde ise özel yansıtıcı malzemeler kullanılıyor. Plaka çıplak gözle normal görünürken ANPR kameraları harf ve rakamların tamamını veya bir bölümünü okuyamayabiliyor.
Dartford Crossing yakınında günde binden fazla tespit
ANPR teknolojisi sağlayıcısı MAV Systems, hayalet plakaları okuyabilen yeni bir kamera sistemini test ediyor.
Londra’nın hemen dışındaki Dartford Crossing yakınlarında yapılan testlerde birkaç ay boyunca günde ortalama 1.000’den fazla hayalet plaka tespit edildi.
M25 yakınındaki başka bir noktada günlük tespit sayısı yaklaşık 1.000’den 2.000’e kadar yükseldi. Folkestone’daki Eurotunnel yakınlarında ise sistemin günde 400’den fazla vakayı belirlediği bildirildi.
Ölümcül kazalarda da ortaya çıktı
Yasa dışı plakaların yalnızca trafik cezalarından kaçmak amacıyla kullanılmadığına dikkat çekiliyor. BBC’nin araştırmasında ölümcül trafik kazalarında da bu tür plakaların kullanıldığı örneklere yer verildi.
2025 yılında 81 yaşındaki Graham Slinn, yaya geçidinde kopyalanmış plakalı bir otomobilin çarpması sonucu hayatını kaybetti. Aracı kullanan 20 yaşındaki Cain Byrne’ın ehliyetsiz ve sigortasız olduğu, kazadan kısa süre önce azot protoksit soluduğu belirlendi.
Byrne, tehlikeli araç kullanarak ölüme neden olmak ve diğer trafik suçlarından 11 yıl 6 ay hapis cezasına çarptırıldı.
40 sterline sekiz dakikada plaka
BBC Panorama’nın gizli çekimleri, yasa dışı kullanıma uygun plakaların ne kadar kolay temin edilebildiğini de ortaya koydu.
Essex’te ziyaret edilen üç işletmeden ikisinin, Londra’daki Ultra Düşük Emisyon Bölgesi (ULEZ) kameralarından kaçınmaya yardımcı olabileceği söylenen hayalet plakalar teklif ettiği belirtildi.
İşletmelerden biri, yasal olarak gerekli olmasına rağmen kimlik veya plakanın kullanım hakkına ilişkin belge istemedi. BBC ekibi 40 sterlin ödedikten sadece sekiz dakika sonra plakayı teslim aldı. Hayalet plakayı satın almak tek başına yasa dışı olmasa da bu plakayla kamuya açık yollarda araç kullanmak yasak.
İngiltere genelinde 34 binden fazla plaka tedarikçisi var
İngiltere’de DVLA’ya kayıtlı 34 binden fazla plaka tedarikçisi bulunuyor. BBC Panorama’nın Bilgi Edinme Özgürlüğü kapsamında ulaştığı verilere göre, 2020’den bu yana yalnızca iki plaka tedarikçisi hakkında dava açılarak DVLA sicilinden zorunlu olarak çıkarıldı.
Binlerce kayıtlı tedarikçiyi denetlemekle görevli yalnızca altı DVLA personelinin bulunduğu belirtildi.
Hükümet ulusal merkez kuruyor
İngiliz polisi plaka üretimi ve satışında daha sıkı lisanslama ve denetim istiyor. İngiltere’nin ANPR alanındaki polis sorumlusu Emniyet Müdürü Tim Forber, kopyalanmış plakaların ciddi ve organize suçlarda düzenli olarak karşılarına çıktığını söyledi.
Araç tescilinden sorumlu Bakan Justin Madders ise hükümetin sorunun boyutunu kabul ettiğini ve yasa dışı plakalarla mücadele amacıyla ulusal bir merkez kurulacağını açıkladı.
Yeni yapının polis güçleri arasında istihbarat paylaşımını artırması, yeni teknolojileri test etmesi, organize suçlarla mücadeleyi güçlendirmesi ve trafik cezalarından kaçmaya çalışan sürücülerin tespit edilmesini kolaylaştırması hedefleniyor.
