İngiltere’de Yeni Mülteci Sponsorluk Sistemi Devreye Giriyor
İngiltere hükümeti, sonbahardan itibaren yürürlüğe girecek yeni iltica reformu kapsamında gönüllü kuruluşlar, üniversiteler, işletmeler ve topluluk gruplarının mültecilere sponsor olabileceği yeni bir sistem başlatacağını duyurdu. İçişleri Bakanı Shabana Mahmood tarafından açıklanan plan, “güvenli ve yasal göç yollarını genişletirken sistemdeki suistimalleri önlemeyi” hedefliyor.
Kanada Modeli İngiltere’de Uygulanacak
Yeni sistem, uzun yıllardır başarıyla uygulanan Kanada’nın topluluk sponsorluk modelinden ilham alıyor. Buna göre kiliseler, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve belirli işletmeler, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği tarafından uygun görülen mültecilere sponsor olabilecek. Sponsor kuruluşlar, mültecilerin barınma, istihdam ve topluma uyum süreçlerinde aktif rol üstlenecek.
İçişleri Bakanlığı, programa kabul edilecek tüm adayların güvenlik ve geçmiş kontrollerinden geçirileceğini, sistemin ise sınırlı kontenjanla başlayacağını açıkladı. Üniversite sponsorluk başvuruları bu yıl içinde alınacak, ilk mültecilerin ise 2027 yılında İngiltere’ye gelmesi planlanıyor. Ayrıca gelecek yıl işverenlerin doğrudan mülteci istihdam edebilmesini sağlayacak yeni bir çalışma vizesi rotası da açılacak.
İnsan Hakları ve Modern Kölelik Yasalarında Değişiklik
Göç paketinin bir diğer önemli ayağını ise iltica başvurularında kullanılan hukuki düzenlemeler oluşturuyor. Hükümet, insan hakları ve modern kölelik yasalarının “asılsız başvuruları uzatmak amacıyla kötüye kullanıldığını” savunarak bu alanlarda kapsamlı değişiklikler hazırlıyor.
Yeni düzenlemeyle aile kavramının kapsamı daraltılarak yalnızca çekirdek aile üyeleri dikkate alınacak. Ayrıca hapis cezası alan yabancı uyrukluların veya sahte belge kullandığı tespit edilen kişilerin modern kölelik korumasından yararlanması zorlaştırılacak. Hükümet, buna rağmen Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nden ayrılmayı düşünmediğini ve sözleşmenin ulusal çıkarlar açısından önemli olduğunu vurguluyor.
Muhalefetten Sert Tepki Geldi
Muhafazakâr Parti, yasa dışı küçük tekne geçişleri devam ettiği sürece yeni yasal göç yolları açılmasının yanlış olduğunu savundu. Gölge İçişleri Bakanı Chris Philp, planın kaçak göçü durdurmayacağını ileri sürdü.
Reform UK ise iktidara gelmeleri halinde sistemi tamamen kaldıracaklarını açıkladı. Liberal Demokratlar ise planı olumlu bir adım olarak değerlendirirken, Manş Denizi üzerinden yapılan küçük tekne geçişlerini azaltacak daha kapsamlı reformlara ihtiyaç olduğunu ifade etti.
Hükümet Güveni Yeniden Kazanmayı Hedefliyor
Son yıllarda küçük teknelerle İngiltere’ye ulaşan düzensiz göçmen sayısındaki artış, iltica sistemi üzerindeki baskıyı önemli ölçüde artırdı. Hükümet, yeni sponsorluk modeli sayesinde hem gerçek mülteciler için güvenli ve düzenli başvuru yolları oluşturmayı hem de vergi mükelleflerinin finanse ettiği otellerde kalan sığınmacı sayısını azaltmayı amaçlıyor.
Resmî verilere göre 2025 yılında İngiltere’nin net göçü 171 bine gerilerken, 2026’nın ilk altı ayında Manş Denizi üzerinden küçük teknelerle ülkeye ulaşan kişi sayısı 11 bin 638’e ulaştı. Hükümet, yeni sistemin kontrollü, kademeli ve sıkı denetim altında uygulanacağını belirtiyor.