İngiltere’de Sona Eren Anlaşmaya Rağmen Sığınmacılar Fransa’ya Gönderilmeye Devam Ediyor
Anlaşma Sona Erdi Ancak Sınır Dışı İşlemleri Devam Ediyor
İngiltere’de düzensiz göçle mücadele kapsamında yürürlüğe konulan tartışmalı göçmen iade programının sona ermesine rağmen sığınmacıların Fransa’ya gönderilmeye devam ettiği öğrenildi.
The Guardian’ın 1 Kasım 2026 tarihli haberine göre İngiltere İçişleri Bakanlığı (Home Office), 1 Ekim’de sona eren anlaşma kapsamında daha önce ülkeye giriş yapan kişilerin sınır dışı işlemlerini sürdürüyor.
Yetkililerin onlarca sığınmacıyı gözetim merkezlerinde tuttuğu, geçtiğimiz çarşamba günü bir grubun özel uçakla Fransa’ya gönderildiği bildirildi.
Bir sonraki sınır dışı uçuşunun ise 17 Kasım’da gerçekleştirilmesi planlanıyor.
İçişleri Bakanlığı kaynakları, anlaşma sona ermeden önce programa dahil edilen kişilerin iade işlemlerinin devam ettiğini belirtti.
“Bir Giren, Bir Çıkan” Anlaşması Nasıl İşliyordu?
Tartışmalı anlaşma, Temmuz 2025’te dönemin İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından duyurulmuştu.
Programın temel amacı, Fransa’nın kuzey kıyılarından küçük teknelerle Manş Denizi’ni geçerek İngiltere’ye ulaşmaya çalışan düzensiz göçmenleri caydırmaktı.
Anlaşma kapsamında İngiltere’ye küçük teknelerle ulaşan bazı sığınmacılar Fransa’ya geri gönderilirken, Fransa’da bulunan benzer sayıda kişinin yasal yollarla İngiltere’ye kabul edilmesi öngörülüyordu.
Böylece tehlikeli deniz geçişlerinin azaltılması ve insan kaçakçılığı şebekelerinin faaliyetlerinin sınırlandırılması hedefleniyordu.
Ancak uygulama, hem insan hakları kuruluşlarının eleştirilerine hem de göç politikasının etkinliğine ilişkin tartışmalara neden oldu.
Sınır Dışı Uçuşlarının Üçte Biri İptal Edildi
Bilgi edinme başvurularıyla elde edilen veriler, programın uygulanmasında ciddi aksaklıklar yaşandığını ortaya koydu.
Temmuz-Eylül 2026 döneminde planlanan 23 sınır dışı uçuşundan yedisinin iptal edildiği belirlendi.
Bu sayı, 2026’nın ilk altı ayında Fransa’ya yapılması planlanan sınır dışı uçuşlarının toplam iptal sayısının iki katından fazla.
Uçuş iptalleri ve sınır dışı edilen kişilerin yeniden İngiltere’ye dönmesi, programın maliyeti ve sürdürülebilirliği konusunda yeni soruları gündeme getirdi.
Fransa’ya Gönderilen Sığınmacılar Yeniden İngiltere’ye Dönüyor
The Guardian’ın elde ettiği bilgilere göre 1 Ekim’den bu yana daha önce Fransa’ya gönderilen en az yedi sığınmacı yeniden İngiltere’ye ulaştı.
Fransa’nın kuzeyinde bekleyen başka kişilerin de hava koşullarının uygun olması durumunda Manş Denizi’ni yeniden geçmeye hazırlandığı bildirildi.
Gazeteye konuşan iki sığınmacı, anlaşma kapsamında Fransa’ya gönderildikten sonra yeniden İngiltere’ye döndüklerini ve iltica başvurularının İngiliz makamları tarafından değerlendirilmeye alındığını anlattı.
Bu kişilerden biri Suriyeli, diğeri ise İranlı.
Suriyeli sığınmacı, İngiltere’ye döndüğünde yeniden gözetim altına alındığını, ancak gönderilebileceği güvenli bir üçüncü ülke bulunamadığı için serbest bırakıldığını söyledi.
İltica başvurusunun İngiltere’de incelendiğini belirten sığınmacı, artık gözetim altında tutulmadığı için rahatladığını ifade etti.
İranlı Sığınmacı: Fransa’da Kaçakçılar Tarafından İşkence Gördüm
Fransa’ya gönderildikten sonra yeniden İngiltere’ye dönen İranlı sığınmacı ise yaşadıklarını anlattı.
Fransa’da insan kaçakçılarının şiddetine maruz kaldığını öne süren kişi, aylar boyunca İngiltere’ye yeniden ulaşmanın yollarını aradığını söyledi.
Kaçakçılar tarafından dövüldüğünü ve işkence gördüğünü belirten sığınmacı, Fransa’da dışarı çıkmaya dahi korktuğunu ifade etti.
Sığınmacı, İngiltere tarafından geri gönderilen kişilerin Fransa’da son derece zor koşullarda yaşamlarını sürdürmek zorunda kaldıklarını dile getirdi.
Bu ifadeler, geri gönderilen kişilerin güvenliği ve korunma koşulları konusunda insan hakları örgütlerinin dile getirdiği endişeleri yeniden gündeme taşıdı.
İnsan Hakları Kuruluşlarından Hükümete Eleştiri
Göçmenlerin sağlık ve insan hakları alanında çalışmalar yürüten Medical Justice kuruluşunun direktörü Emma Ginn, anlaşmanın sona ermesine rağmen savunmasız kişilerin sınır dışı edilmek üzere gözetim merkezlerinde tutulduğunu söyledi.
Ginn, göçmenlerin özgürlüklerinden mahrum bırakılmasının ciddi psikolojik ve fiziksel zararlar doğurabildiğini belirtti.
Fransa’ya gönderilme ihtimalinin, daha önce insan kaçakçılarının şiddetine maruz kaldığını bildiren kişiler üzerindeki baskıyı artırdığını savundu.
Humans for Rights Network temsilcisi Maddie Harris de İngiltere’nin göç politikasını eleştirerek sığınmacıların güvenli ve yasal başvuru yollarına erişiminin artırılması gerektiğini söyledi.
Harris, Fransa kıyılarında polis müdahaleleri ve kampların boşaltılması gibi uygulamalara rağmen insanların İngiltere’ye geçmeye devam ettiğine dikkat çekti.
Programın Maliyeti En Az 78 Milyon Sterlin
İngiltere İçişleri Bakanı Shabana Mahmood’un parlamentonun İçişleri Komitesi’ne verdiği bilgilere göre sığınmacıların Fransa’ya gönderilmesinin maliyeti en az 78 milyon sterline ulaştı.
Bazı kişilerin Fransa’ya gönderildikten sonra yeniden İngiltere’ye dönmesi ve ikinci kez sınır dışı edilmesi, kamu harcamalarını daha da artırdı.
İnsan hakları kuruluşları, yüksek maliyetine rağmen uygulamanın düzensiz göçü kalıcı olarak azaltmakta başarılı olduğuna ilişkin yeterli kanıt bulunmadığını savunuyor.
Programın sona ermesinin ardından da sınır dışı işlemlerinin devam etmesi, harcamaların ve hukuki süreçlerin nasıl yönetileceğine ilişkin tartışmaları artırdı.
Manş Denizi’nden Geçişlerde Yüzde 40 Düşüş
Resmî verilere göre 2026 yılında Manş Denizi üzerinden küçük teknelerle İngiltere’ye ulaşanların sayısı, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık yüzde 40 azaldı.
Ancak aynı dönemde Avrupa genelindeki düzensiz göç hareketlerinde de benzer oranda düşüş yaşandı.
Bu nedenle geçişlerdeki azalmanın doğrudan İngiltere-Fransa anlaşmasından kaynaklandığını söylemek mümkün değil.
İçişleri Bakanlığı verilerine göre üç hafta boyunca herhangi bir geçiş yaşanmazken, geçtiğimiz perşembe günü üç teknede 263 kişi İngiltere’ye ulaştı.
Cuma günü ise dokuz tekneyle 671 kişinin Manş Denizi’ni geçtiği kaydedildi.
Böylece yalnızca iki günde toplam 934 kişi küçük teknelerle İngiltere’ye giriş yaptı.
Dunkirk’teki Kamplarda Yoğunluk Artıyor
Fransa’nın kuzeyindeki Dunkirk bölgesinde bulunan ve “Jungle” olarak adlandırılan düzensiz göçmen kampında da zor yaşam koşulları devam ediyor.
The Guardian’a konuşan bir sığınmacı, daha önce “Bir Giren, Bir Çıkan” anlaşması kapsamında Fransa’ya gönderilmiş en az beş veya altı kişinin kampta yeniden İngiltere’ye geçmeyi beklediğini söyledi.
Kamptaki yoğunluğun son derece yüksek olduğunu belirten sığınmacı, insanların uyuyacak yer bulmakta bile zorlandığını ifade etti.
17 yaşında olduğunu söyleyen bir başka sığınmacı ise birkaç gün önce bir kamyona binerek İngiltere’ye geçmeye çalışırken polis tarafından yakalandığını anlattı.
Genç sığınmacı, yolculuğun tehlikelerine rağmen İngiltere’ye ulaşmaya çalışmaya devam edeceğini belirtti.
İngiltere’nin Göç Politikası Yeniden Tartışılıyor
İngiltere-Fransa arasında uygulanan anlaşmanın sona ermesine rağmen sınır dışı işlemlerinin devam etmesi, hükümetin düzensiz göçle mücadele stratejisine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Hükümet, küçük teknelerle yapılan tehlikeli geçişleri azaltmayı ve insan kaçakçılığıyla mücadeleyi hedeflerken insan hakları kuruluşları mevcut uygulamaların sığınmacıların güvenliğini tehlikeye attığını savunuyor.
Özellikle Fransa’ya gönderilen kişilerin yeniden İngiltere’ye dönmesi, programın caydırıcılığı konusunda soru işaretleri oluşturuyor.
17 Kasım için planlanan yeni sınır dışı uçuşu ve devam eden iltica süreçleri, önümüzdeki dönemde İngiltere’nin göç politikasına yönelik siyasi ve hukuki tartışmaların merkezinde yer alabilir.
